Kemalizmin faşist İtalya'dan ve Bolşevik Rusya'dan ilham aldığı, genel
olarak bu rejimler arasında benzerlikler olduğu fikri hep ilgi
çekmiştir. Üç dönem tarihini özgün dillerde birincil kaynaklardan
inceleyen tarihçi Stefan Plaggenborg, bu benzerliklerin derinine iniyor.
Kitap, olağanüstü titizlikle, yerleşik kabullere mesafeli,
duygusallıktan uzak ama aynı zamanda tutkulu bir merakla ve edebî zevkle
yazılmıştır. Karşılaştırmalı tarihçiliğin imkânlarını ve öğreticiliğini
mükemmel bir şekilde gösterir. Türkiye'de Kemalizm, İtalya'da faşizm ve
Rusya'da Stalinist sosyalizm iktidara nasıl geldiler, oraya nasıl
yerleştiler? Nasıl bir devlet ve toplum tasarımına sahiptiler?
Uyguladıkları baskı rejimlerini otoriterlik-totaliterlik yelpazesinde
nereye oturtabiliriz; üç baskı rejiminin şiddet dereceleri arasındaki
farklar bize ne gösterir? Üç lider kültünü ve Stalin, Mussolini,
Atatürk'ün başlarına kondurulan hâleleri mukayese ettiğimizde neler
görürüz? Üç rejim, dinle olan meselelerini nasıl halletmiş, hangi din
politikalarını izlemiştir? Son olarak, diktatörlükten çıkış
tecrübelerini nasıl geçirmişler, nereye varmış, nasıl bir miras
bırakmışlardır?